Reklama
Biznesingiz uchun Telegram’da reklama · TCA Media
Dushanba, 16-noyabr 2026-yil
Asosiy yangiliklar.
Reklama
Biznesingiz uchun Telegram’da reklama · TCA Media
Jamiyat

Yillar oʻtib namoyon boʻlishi mumkin boʻlgan infeksiyalar: nimalarni bilish kerak

Epidemiolog shifokor Manar Smagul ayrim infeksiyalar organizmda yillar saqlanib, ayrim kasalliklar, jumladan saraton xavfini oshirishi mumkinligini aytdi.

9-noyabr, 15:51По-русски

Read in English

Manar Smagulning tushuntirishicha, uzoq muddatdan keyin namoyon boʻladigan oqibatlar gepatit B va C viruslari, HPV, Epshteyn — Barr virusi, 8-tur gerpesvirusi, Helicobacter pylori va OIV bilan bogʻliq boʻlishi mumkin. Xavf infeksiya davomiyligi, immun tizimi holati va surunkali yalligʻlanishga bogʻliq. Shu bois infeksiya saraton albatta rivojlanadi, degani emas.

Smagulning soʻzlariga koʻra, kamdan-kam hollarda qizamiqdan keyin virus markaziy asab tizimi toʻqimalarida saqlanib qolishi mumkin. Bunda 7–10 yil oʻtib xulq-atvor oʻzgarishi, xotira va harakat funksiyalari buzilishi, tirishishlar paydo boʻlishi mumkin; kasallik koma va oʻlimga olib kelishi mumkin boʻlgan darajaga qadar avj olishi ehtimoli bor.

Gepatit B va C viruslari keltirib chiqaradigan surunkali infeksiyalar jigarni asta-sekin zararlab, sirroz va jigar saratoni xavfini oshirishi mumkin. Yuqori xavfli HPVning uzoq saqlanishi saratonoldi oʻzgarishlari va saratonning ayrim turlari, jumladan bachadon boʻyni saratoni bilan bogʻliq. Biroq HPV koʻpincha alomatsiz kechadi, aksariyat hollarda organizm infeksiyani oʻzi yengadi.

Reklama
Biznesingiz uchun Telegram’da reklama · TCA Media

Hozircha HPVni organizmdan yoʻq qiladigan maxsus davolash usuli yoʻq. Bunday infeksiyada tibbiy yordam infeksiya uzoq vaqt saqlanib turganida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan oʻzgarishlarni aniqlash va davolashga qaratiladi. Shifokor muntazam kuzatuv, skrining, emlash va ishonchli maʼlumot uchun mutaxassisga murojaat qilishni muhim deb hisoblaydi.

Gepatit B va qizamiqqa qarshi emlash infeksiya yuqtirish va asoratlar xavfini kamaytiradi. HPVga qarshi emlash mavjud infeksiyani davolash uchun emas, kelajakdagi kasalliklarning oldini olish uchun moʻljallangan. JSST maʼlumotiga koʻra, 2025 yil oxiriga kelib HPVga qarshi emlash 165 mamlakat milliy dasturlariga kiritilgan; Qozogʻiston uni 2024 yilda milliy emlash taqvimiga qoʻshgan.